Kısa cevap
E-posta otomasyonu üç ön koşulla başlar: kayıtlı izin, doğrulanmış gönderen alan adı (SPF, DKIM, DMARC) ve mağaza ya da CRM verisinin araca akması. Sonra dört akış sırayla kurulur: hoş geldin, terk edilen sepet, satın alma sonrası, geri kazanım. Her akışın bir tetikleyicisi ve bir çıkış koşulu olur.
Salı gecesi biri mağazanızın bültenine kaydolur. İlk e-postayı üç hafta sonra, sezon indirimi duyurusuyla alır; o sırada markayı çoktan unutmuştur. Aynı hafta bir başkası sepetine iki ürün koyar, ödeme adımında telefonu çalar ve bir daha geri dönmez. İkisine de kimse yazmaz, çünkü gönderim takviminde yalnızca kampanyalar vardır. E-posta otomasyonu bu boşluğu kapatır: bir kez kurulan akış, kişi belirli bir şey yaptığında ya da yapmadığında doğru mesajı kendiliğinden gönderir. Bu yazı, bir mağazanın ya da B2B şirketin ilk kurması gereken dört akışı sırayla anlatıyor.
Hangi aracı seçeceğinize henüz karar vermediyseniz önce Klaviyo mu HubSpot mu yazısına bakın. Buradaki adımlar araçtan bağımsızdır; rakam verdiğimiz yerde hangi platformun belgesinden aldığımızı söylüyoruz.
Akış kurmadan önce üç ön koşul
Akışlar, altyapı hazır olmadan kurulursa sorunu büyütür: izinsiz kişiye otomatik e-posta gider ya da iyi yazılmış bir seri spam klasörüne düşer.
- İzin. Akışa yalnızca ticari ileti onayı kayıtlı kişiler girmelidir. Onayın nasıl alınacağını, İYS’ye nasıl kaydedileceğini ve ret geldiğinde ne yapılacağını İYS ve KVKK izinleri yazısında anlattık; burada tekrar etmiyoruz. Akış tarafında bilmeniz gereken tek şey şudur: her akışın girişinde izin durumu bir filtre olarak durmalıdır.
- Gönderen kimlik doğrulaması. Alan adınızın DNS kayıtlarında SPF, DKIM ve DMARC kurulu olmalıdır. Google’ın e-posta gönderen yönergelerine göre her gönderenin SPF ya da DKIM’i kurması gerekir. Kişisel Gmail hesaplarına 24 saat içinde 5.000’e yakın ya da daha fazla ileti gönderenler toplu gönderici sayılır ve üçünü birden kurmak zorundadır. Aynı yönergeler pazarlama iletilerinde tek tıkla abonelikten çıkışı şart koşar, spam şikâyeti oranının %0,1’in altında tutulmasını ve hiçbir zaman %0,3’e ulaşmamasını ister. Bugün bu eşiğin altında olsanız da akışlar gönderim hacmini artırır; kurulumu ilk günden toplu gönderici gibi yapmak daha güvenlidir.
- Veri bağlantısı. Akışı başlatan olay araca ulaşmıyorsa akış çalışmaz. Mağazada bu; listeye kayıt, ödemeye başlama ve sipariş olaylarıdır. B2B’de form gönderimi, toplantı kaydı ve CRM’deki aşama değişiklikleridir. Formdan CRM’e veri taşıyan bağlantıların nasıl kurulduğunu iş süreçleri otomasyonu örnekleri yazısında gösterdik.
Her akışta izlenen altı adım
Dört akışın içeriği farklıdır, kurulum sırası aynıdır.
- Tetikleyiciyi seçin. Akışı başlatan tek bir olay ya da koşul belirleyin. HubSpot bunu iki türe ayırır: bir olay gerçekleştiğinde (örneğin form gönderildiğinde) ya da kayıt bir filtre ölçütüne uyduğunda kayıt.
- Kimlerin giremeyeceğini yazın. İzni olmayanlar, son günlerde sipariş vermiş olanlar ya da aynı anda başka bir akışta bulunanlar girişte elenmelidir.
- Çıkış koşulunu belirleyin. Kişi istenen şeyi yaptığında akış durmalıdır. Sipariş vermiş birine sepet hatırlatması gitmesi, akışlarda en sık görülen hatadır.
- Mesajları ve beklemeleri yerleştirin. Her mesajın tek bir işi olsun. Beklemeyi “kaç saat” diye değil, “kişi bu sürede ne yapmış olabilir” diye düşünün.
- Kendinizle test edin. Akışı önce yalnızca kendi adresinize açın. Kaydolun, sepeti bırakın, sipariş verin; her mesajın doğru sırayla ve doğru adla geldiğine bakın.
- Canlıya alın ve tekrar girişe karar verin. Aynı kişi akışa ikinci kez girebilir mi? HubSpot’ta yeniden kayıt varsayılan olarak kapalıdır, yani kişi bir iş akışına yalnızca ilk eşleştiğinde girer. Sepet hatırlatması gibi tekrarlanan olaylarda bu ayarı bilerek açmanız gerekir.
Dört temel akış bir bakışta
Dört akış, müşterinin sizinle ilişkisindeki dört ana denk gelir: tanışma, kararsızlık, ilk alışveriş ve sessizlik.
Aşağıdaki tablo, her akış için kurulumda yazılı olması gereken dört bilgiyi yan yana gösterir.
| Akış | Tetikleyici | Mesajların işi | Çıkış koşulu |
|---|---|---|---|
| Hoş geldin | Kişi onay vererek listeye girdi | Tanışma, ne bekleyeceğini söyleme, ilk adıma davet | Seri bitince; arada sipariş veren, satışa çağıran mesajı almaz |
| Terk edilen sepet (B2B: yarım kalan form) | Ödemeye başlandı ama sipariş gelmedi | Hatırlatma, sonra tereddüdü giderme | Sipariş ya da form gelince |
| Satın alma sonrası | Sipariş tamamlandı | Teşekkür, kullanım bilgisi, yorum isteği | Seri bitince ya da sipariş iade edilince |
| Geri kazanım | Olağan alışveriş aralığı aşıldı, yeni sipariş yok | Geri çağırma, yanıt yoksa gönderimi seyreltme | Yeni sipariş gelince |
1. Hoş geldin serisi
Tetikleyici: kişinin onay vererek listeye eklenmesi. Klaviyo’da bu “listeye eklendi” tetikleyicisidir ve Klaviyo’nun hoş geldin serisi rehberine göre listeler varsayılan olarak çift onaylıdır: kişi seriye, adresini onayladıktan sonra girer.
Mesajlar: ilk e-posta kayıttan hemen sonra gider ve formda söz verilen şeyi teslim eder; bu bir rehber, bir kod ya da yalnızca “kaydınız alındı” olabilir. İkinci mesaj markayı ve ne sıklıkta, ne tür e-posta göndereceğinizi anlatır. Üçüncüsü kişiyi tek bir adıma çağırır: mağazada ilk sipariş, B2B’de bir toplantı ya da bir örnek çalışma. Bu mesajları tek tek nasıl yazacağınızı hoş geldin e-posta serisi rehberimizde örnek bir taslakla anlattık.
Dikkat: listeye toplu kişi aktarmak da tetikleyiciyi çalıştırır. Klaviyo’nun rehberi, içe aktarmadan önce akışı elle gönderim durumuna almayı önerir; yoksa aylar önce kaydolmuş herkes serinin ilk mesajına sıraya girer.
2. Terk edilen sepet ve yarım kalan form
Tetikleyici: kişinin ödemeye başlaması ve belirlenen sürede sipariş vermemesi. Bu akış yalnızca e-posta adresi ve izni zaten sizde olan kişiler için çalışır; adresini hiç bırakmamış ziyaretçiye ulaşamaz.
Zamanlama: Klaviyo’nun terk edilen sepet rehberi ilk mesajın ödemeye başlandıktan 2 ila 4 saat sonra, ikincisinin bundan 20 ila 48 saat sonra gönderilmesini önerir; hazır şablondaki ilk bekleme 4 saattir. Aynı rehber, üzerinde uzun düşünülen pahalı ürünlerde daha uzun bir beklemenin daha iyi sonuç verebileceğini de söyler. Bu aralıkları başlangıç kabul edin, sonra kendi verinizle sınayın.
Mesajlar: ilk mesaj yalnızca hatırlatır: sepetteki ürün, görseli ve sepete dönüş bağlantısı. İkinci mesaj tereddüdü ele alır: kargo, iade koşulu, sık sorulan bir soru. İndirimi ilk mesaja koymak, müşteriye sepeti bırakıp beklemeyi öğretir.
Çıkış: akışın girişine ve her mesajın önüne “akış başladığından beri sipariş vermedi” filtresi konur.
B2B’de karşılığı: sepet yoktur, yarım kalan adım vardır. Fiyat ya da hizmet sayfasına bakıp teklif formunu göndermeyen tanıdık bir kişi ya da formu gönderip toplantı saati seçmeyen biri. Mesaj satış yapmaz, tek bir soruyu cevaplar ya da toplantı bağlantısını yeniden verir. Kişi cevap yazdığında ya da toplantı aldığında akış durur ve iş satış ekibine geçer.
3. Satın alma sonrası
Tetikleyici: siparişin tamamlanması. İlk ve tekrar eden müşteriyi akışın başında ayırın; ilk kez alana markayı tanıtan mesaj, beşinci kez alana gereksizdir.
Mesajlar: teşekkür mesajı beklemeden gider. Ardından ürün elindeyken işe yarayacak bilgi gelir: kurulum, bakım, beden değişimi. Yorum isteği, ürün teslim edilip denenebilecek kadar zaman geçtikten sonra gönderilir; kargodaki ürün için yorum istemek güven kaybettirir. İsteği nasıl yazacağınızı müşteri yorumu rehberimizde anlattık. Son mesaj, alınan ürünü tamamlayan bir öneri olabilir.
Sınır: sipariş onayı ve kargo bildirimi gibi işlemsel iletilerle tanıtım içeren iletiler aynı şey değildir ve izin açısından farklı değerlendirilir. Ayrımı İYS yazısında anlattık; tanıtım içeren her mesajı izin filtresinin arkasında tutun.
B2B’de karşılığı: sözleşme sonrası karşılama dizisidir. Kiminle çalışacağı, ilk haftada ne olacağı ve sizden ne beklendiği.
4. Geri kazanım
Tetikleyici: son siparişin üzerinden olağan alışveriş aralığından uzun bir süre geçmesi. Klaviyo’nun geri kazanım rehberi bu süreyi tahmin etmek yerine hesaplamayı önerir: tekrar alışveriş yapan müşterilerin siparişleri arasındaki ortalama süreyi bulun ve ilk beklemeyi bundan biraz uzun tutun. Ayda bir alınan bir ürünle yılda bir alınan bir ürünün geri kazanım akışı aynı olamaz.
Mesajlar: ilki yalnızca hatırlatır ve yeni olanı gösterir. İkincisi bir neden sunar. Sonuncusu dürüst bir sorudur: e-posta almaya devam etmek istiyor musunuz?
Çıkış ve sonrası: yeni sipariş akışı durdurur. Hiç tepki vermeyen kişilere gönderimi seyreltin ya da durdurun. İlgisiz kişilere yazmaya devam etmek spam şikâyetini artırır ve bu, ilgili müşterilerinize giden e-postaların teslimini de zayıflatır.
Akışlar nasıl ölçülür
- Akış başına sonuç. Mağazada akışın getirdiği sipariş, B2B’de alınan toplantı. Her akışı ayrı okuyun; toplam “e-posta geliri” hangi akışın çalıştığını göstermez.
- Açılma oranını tek başına ölçü almayın. Bazı e-posta uygulamaları açılmaları otomatik olarak sayar. Tıklama ve sonuç daha güvenilirdir.
- Çıkış ve şikâyet oranları. Bir mesajdan sonra abonelikten çıkış ya da spam şikâyeti sıçrıyorsa sorun o mesajın zamanlamasında ya da sıklığındadır.
- Kontrol grubu. Liste büyüklüğü yettiğinde kişilerin küçük bir bölümünü akışın dışında tutun. İki grubun farkı, akışın gerçek katkısıdır; hatırlatma gitmese de sipariş verecek olanları akışa yazmamış olursunuz.
- Tek bir kayıt. E-posta aracının gösterdiği sipariş ile analiz aracının gösterdiği sipariş farklı çıkar. Bağlantılara kampanya parametreleri ekleyin ve satın alma olayının doğru kurulduğundan emin olun; adımları GA4 kurulumu kontrol listesinde bulabilirsiniz. Akış başına sonucu haftalık okumak için pazartesi raporu düzenini kullanıyoruz.
Sık yapılan hatalar
- Çıkış koşulu olmadan canlıya almak; sipariş vermiş müşteriye sepet hatırlatması göndermek.
- Aynı kişinin aynı gün hoş geldin, sepet ve kampanya e-postasını birlikte alması. Akışlar arasında öncelik sırası belirleyin.
- Toplu içe aktarmayla hoş geldin serisini eski abonelere tetiklemek.
- İzin filtresini yalnızca listede tutup akışın girişine koymamak.
- Bütün akışları aynı gün açmak. Birini kurun, bir hafta izleyin, sonra sıradakine geçin.
- Kurulan akışa bir daha bakmamak. Ürün, kargo koşulu ya da fiyat değişir, mesaj eski hâliyle gitmeye devam eder.
Akışların kurulumu, şablon sistemi ve her ay yapılan testler e-posta ve CRM hizmetimizin kapsamındadır.
Sık sorulanlar
İlk olarak hangi akış kurulmalı?
Çoğu işletmede hoş geldin serisi, çünkü en az veri ister: bir liste ve bir form yeterlidir. Mağazada ikinci sırada terk edilen sepet, B2B’de form sonrası takip gelir. Geri kazanım en sona kalır, çünkü olağan alışveriş aralığını hesaplamak için birikmiş sipariş verisi gerekir.
Bir akışta kaç e-posta olmalı?
Tek bir doğru sayı yok. Her mesajın ayrı bir işi olmalı; aynı şeyi üçüncü kez söyleyen mesajı çıkarın. İki ya da üç mesajla başlayıp her mesajdan sonraki çıkış ve şikâyet oranına bakmak, uzun bir seriyle başlamaktan daha sağlıklıdır.
Sepet hatırlatması için ayrıca izin gerekir mi?
Biz sepet hatırlatmasını ticari ileti kabul edip yalnızca onayı kayıtlı kişilere gönderiyoruz. Hangi iletinin hangi istisnaya girdiği hukuki bir değerlendirmedir; kendi durumunuzu hukukçunuzla netleştirin. Genel çerçeve için İYS ve KVKK yazımıza bakabilirsiniz.
Bugün tek başınıza yapabileceğiniz bir kontrol var: kendi sitenize yeni bir adresle kaydolun, sepete bir ürün koyup ödeme adımında bırakın. Sonra üç gün boyunca gelen kutunuza ne düştüğünü, hangi saatte düştüğünü not edin. Hiçbir şey gelmediyse ilk akışınız belli olmuştur. Bir şey geldiyse, gönderen adını, spam klasörüne düşüp düşmediğini ve siparişi tamamladığınızda hatırlatmanın durup durmadığını kontrol edin.
Kaynaklar
Bu yazı genel bilgi vermek için hazırlandı; hukuki, mali ya da teknik danışmanlık yerine geçmez. Platformlar, kuralları ve mevzuat zamanla değişir; 10 Kasım 2026 tarihinden bu yana değişmiş ya da küçük hatalar içeren bilgiler olabilir. İşinizle ilgili bir karar vermeden önce güncel resmi kaynakları kontrol edin ya da bize yazın.